Hoa phượng vĩ: Đặc điểm, giá, cách trồng & chăm sóc

Hoa-phượng-vĩ-Đặc-điểm,-giá,-cách-trồng-&-chăm-sóc

Khi tiếng ve kêu râm ran và đan xen lẫn nhau tạo thành bản hòa nhạc mùa hè vào tháng 5, những tán cây xanh của phượng vĩ cũng sẽ bắt đầu xuất hiện một vài sắc màu đỏ tươi, rồi nhanh chóng lan tỏa ra như một ngọn lửa đang cháy trên thảo nguyên, biến toàn bộ cây thành một màu đỏ rực. Hoa phượng vĩ được biết đến là một trong những loài hoa có màu sắc sặc sỡ nhất trên thế giới bởi hoa có màu đỏ tươi hoặc cam và cây thân gỗ lớn. Hoa phượng vĩ cũng là quốc hoa của Cộng hòa Madagascar ở Châu Phi.

I. Đặc điểm hình thái & sinh trưởng

1. Đặc điểm hình thái

Phượng vĩ có tên khoa học là Delonix regia, là một loại cây thân gỗ rụng lá thuộc họ Fabaceae (họ Đậu), cây cao trung bình khoảng 10 – 20m, đường kính ngang ngực có thể tới 1m.

  • Rễ cái là rễ cọc mọc ra từ thân cây, rễ cái mạnh đến mức có thể xuyên thủng nhựa đường. Thân cây rộng, hình trụ, có nhiều cành xòe ra, vỏ cây xù xì và có màu nâu xám.
  • Lá là kép lông chim mọc so le dài 20 – 60 cm, có 15 – 20 cặp lá chét mọc đối diện; lá chét thì dài 5 – 10 cm, mỏng, thuôn dài. Mặt trên lá chét nhẵn màu xanh lục, chỉ có gân giữa lộ rõ, hai mặt phủ đầy lông mượt.
  • Các cụm hoa mọc đều ở đầu hoặc nách lá, dài 20 – 40cm. Hoa to, đường kính 7 – 15 cm, cuống hoa dài 4-10 cm; mép lượn sóng, cánh hoa phía trên thường có sọc màu vàng sặc sỡ, khi nở lâu dần chuyển sang màu đỏ cam. Đài hoa và cánh hoa đều có 5 thùy. Cánh hoa màu đỏ, bốn cánh phía dưới dẹt, dài khoảng 8cm, cánh hoa thứ 5 thì thẳng đứng, to hơn một chút, có đốm màu vàng và trắng, nhị hoa màu đỏ. Mặt trong của lá đài có màu đỏ sẫm và mặt ngoài có màu xanh lục. Thời kỳ ra hoa là từ tháng 5 – tháng 8, thời gian ra hoa là 2 – 2.5 tháng.
  • Quả thuôn dài, dẹt, vỏ thân gỗ, cứng, quả chín có màu nâu và vỏ được chia dọc thành hai nửa giống như hai đường khâu. Quả dài 30 – 60cm, rộng 3.5 – 5 cm, hơi cong, trong quả chứa 40 – 50 hạt dài khoảng 1.5 mcm, rộng 7 mm. Trọng lượng hạt là 400g/1000 hạt, vỏ hạt có sọc. Quả chín vào mùa thu (tháng 10 – 11).

Một nghiên cứu ghi lại rằng loài cây này đã được du nhập đến núi Phượng vĩ Hoàng ở Ma Cao vào thế kỷ 16, do đó có tên là Phượng Vĩ. Hiện nay loài cây này đã được trồng rộng rãi ở các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới trên khắp thế giới.

đặc-điểm-hình-thái-của-cây-phượng-vĩ
đặc-điểm-hình-thái-của-cây-phượng-vĩ

2. Đặc điểm sinh trưởng

Nó có rễ nông nhưng hệ thống rễ phát triển tốt và khả năng chịu gió quật mạnh. Cây vào mùa sẽ nở hoa cực đẹp, được trồng số lượng lớn ở đô thị nhưng thường phải đến khi cây được 5 năm mới bắt đầu nở hoa.

Cây thích môi trường có nhiệt độ, độ ẩm cao, nhiều nắng, nhiệt độ sinh trưởng thích hợp là 20 – 30°C, không chịu lạnh, vào mùa đông thì không được thấp hơn 10°C. Đất thịt pha cát, màu mỡ, giàu chất hữu cơ là thích hợp, cây sợ tích nước nên đất phải thoát nước tốt, nó chịu hạn tốt hoặc đất cằn cỗi. Thông thường, cây 1 tuổi có thể cao từ 1,5 đến 2 mét, cây 2 tuổi có thể cao 3-4 mét, sau 6 đến 8 năm trồng sẽ bắt đầu ra hoa.

II. Tác dụng & ý nghĩa của hoa

1. Tác dụng

Vỏ cây phượng vĩ có tác dụng hạ sốt, chữa chóng mặt, bồn chồn; rễ có tác dụng chữa đau thấp khớp; dịch chiết cồn hữu cơ trong hoa có tác dụng diệt giun tròn; nhựa dùng làm đồ thủ công; hạt có độc cấm ăn; hệ thống rễ chứa rhizobia cố định đạm, có thể tiết kiệm cho việc sử dụng phân bón. Nhựa cây phượng vĩ hòa tan trong nước và được sử dụng trong công nghiệp hóa chất hàng ngày. Gỗ nhẹ, mềm, đàn hồi tốt và có thớ gỗ đặc biệt, có thể dùng làm nguyên liệu sản xuất đồ nội thất nhỏ và đồ thủ công mỹ nghệ. Vỏ quả thường được sử dụng ở Caribe để làm nhạc cụ gõ gọi là shuffles hoặc maracas.

2. Ý nghĩa

Ý nghĩa cơ bản của hoa phượng vĩ là sự trẻ trung, nhiệt huyết: Đặc điểm của hoa phượng vĩ nở rất giống với tuổi trẻ là trẻ trung, nhiệt huyết, sôi nổi, công khai và không gò bó. Hoa phượng vĩ thường nở rực rỡ nhất vào tháng 5, giống như tuổi xuân mười tám, tràn đầy sức sống.

Sự cát tường và niềm vui: Hoa Phượng vĩ hàng năm có thể nở lâu nhất là 2 tháng, từ tháng 5 đến tháng 6, đó là thời điểm hòa hợp, hài hòa nhất giữa con người & thiên nhiên. Mỗi khi hoa phượng vĩ nở, người ta lại tụ tập sớm dưới hàng cây, trò chuyện, đánh cờ hay chơi đùa cùng con cháu.

Hoa-phượng-vĩ-Đặc-điểm,-giá,-cách-trồng-&-chăm-sóc
Hoa-phượng-vĩ-Đặc-điểm,-giá,-cách-trồng-&-chăm-sóc

III. Hướng dẫn trồng & chăm sóc cây

Cây ưa sáng, nhiệt độ cao, khí hậu ẩm, có thể thích nghi với điều kiện nắng toàn phần hoặc nửa nắng ở vườn ươm, đất trồng phải tơi xốp, thịt pha cát giàu chất hữu cơ, thoát nước tốt, chịu được hạn, không chịu được lạnh, gió và ô nhiễm không khí.

1. Hướng dẫn trồng cây

1.1. Đất & nước

Đất canh tác tốt nhất là đất thịt pha cát, thoát nước tốt và đủ nắng. Cây non được bón phân 2 lần/ năm vào mùa xuân và mùa hè. Phải mất khoảng 5- 7 năm từ giai đoạn cây con đến khi cây trưởng thành mới ra hoa. Cuối tháng 7 sinh trưởng giảm do nhiệt độ tăng, sau giữa đến cuối tháng 8 nhiệt độ giảm, sinh trưởng tăng trở lại. Sau tháng 10 sinh trưởng chậm dần, từ tháng 12 đến tháng 1 năm sau thì lá rụng. Trong mùa mưa bão cần kịp thời dọn sạch cành, lá bị thổi bay để phòng trừ sâu bệnh.

Bên cạnh đó, để cây phát triển thì cần duy trì độ ẩm không khí trong khoảng 50 – 70% vì nếu không khí quá khô có thể khiến cây rụng lá.

1.2. Vị trí

Vị trí trồng được chọn phải có đủ ánh sáng mặt trời, độ sâu và chiều rộng của rãnh đào phải lớn hơn bộ rễ của cây. Nếu ánh nắng quá gắt thì bạn có thể tạo bóng râm phù hợp. Để cây phát triển tự nhiên trong 30 ngày, quan sát sự phát triển của cây con và bón phân cho cây con theo điều kiện sinh trưởng cụ thể. Nếu mọc quá nhanh thì phải cắt tỉa để đảm bảo tán đầy đủ và đều.

Đối với phượng vĩ, chức năng chủ yếu là làm cảnh nên nếu trồng quá dày thì cây sẽ không nở hoa, mất đi giá trị làm cảnh, vì vậy khi trồng chú ý đến khoảng cách giữa các cây. Cây này tương đối mẫn cảm với sâu bệnh nên khó phòng trừ, nếu trồng sẽ dễ dẫn đến sâu bệnh lây lan nhanh, gây thiệt hại lớn.

1.3. Nhiệt độ

Nhiệt độ phát triển lý tưởng là 18 – 30°C, mùa đông khoảng 10-12°C mặc dù trong tự nhiên nó có thể chịu được nhiệt độ rất thấp xuống tới 0 – 1°C.

1.4. Phân bón

Từ tháng 3 – tháng 9, bạn có thể bón xen kẽ các loại phân bón NPK cho cây rụng lá trang trí với phân bón cho cây có hoa trang trí. Delonix phản ứng nhanh với việc cấy vào đất giàu mùn. Sau khi cấy không cho ăn trong 2 tháng, sau đó có thể cho ăn 2 tuần một lần.

phòng-trừ-sâu-bệnh-cho-cây-phượng-vĩ
phòng-trừ-sâu-bệnh-cho-cây-phượng-vĩ

2. Kiểm soát sâu bệnh

2.1. Bệnh thối rễ

Tác nhân gây bệnh thối rễ là Ganoderma lucidum, con đường lây truyền chính của nó là qua bào tử phát tán qua đất, nước hoặc gió. Bệnh thối rễ đúng như tên gọi tấn công vào bộ rễ của cây phượng vĩ khiến bộ rễ bị thối và chết. Bệnh này sẽ gây thiệt hại nghiêm trọng cho cây phượng vĩ ở đường phố, đặc biệt là những cây trên 10 tuổi.

Giai đoạn đầu bệnh thối rễ cây phượng vĩ, cây rừng sinh trưởng chậm, tán thưa và úa vàng, khi đến giai đoạn bệnh, sinh trưởng gần như dừng lại, rụng một lượng lớn lá. Bề mặt rễ bị bệnh từ rễ mịn đến rễ dày được bao phủ bởi sợi nấm, xuất hiện dưới dạng mạng nhện.Khi bệnh thối rễ kết thúc, cây con sẽ khô héo và chết.

Phương pháp phòng ngừa: Chặt bỏ những cành bị bệnh, đào bỏ rễ và đốt chuyên sâu, khử trùng đất để hạn chế nguồn lây nhiễm. Đào mương rất có hiệu quả ngăn chặn sự lây lan của dịch bệnh.

2.2. Loài gây hại ban đêm

Loài côn trùng này gây hại bằng cách ăn lá cây ở dạng ấu trùng, thường ăn hết lá cây chủ, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự sinh trưởng và tính chất làm cảnh của cây.

Khi thiết kế sân vườn cần chú ý tăng cường đa dạng thực vật để hình thành cấu trúc nhiều tầng cây, bụi, hoa, cỏ; làm tổ nhân tạo để thu hút các loài chim có ích; tăng cường quản lý phân bón, nước và cắt tỉa hợp lý mới có thể giảm tác hại. Từ tháng 9 đến hết tháng 4 năm sau, đào sâu diệt nhộng; thường dùng tay loại bỏ các khối trứng giữa các kẽ hở ở vỏ cây.

Phương pháp phòng ngừa: Sử dụng đèn diệt côn trùng rung tần số để bẫy và tiêu diệt côn trùng. Ở giai đoạn đầu của ấu trùng, khi tỷ lệ chủng côn trùng dưới 5%, phun dung dịch huyền phù chlorbenzuron 3 25% hoặc dung dịch cô đặc nhũ hóa phoxim 50%.

phương-pháp-nhân-giống-phượng-vĩ
phương-pháp-nhân-giống-phượng-vĩ

IV. Phương pháp nhân giống

1. Gieo hạt

Nhân giống bằng cách gieo hạt là phương pháp tương đối đơn giản, không tốn quá nhiều sức. Để hạt nảy mầm nhanh hơn thì bạn nên dùng kim đâm vào hạt, mài sứt một phần nhỏ hoặc cho vào nước ấm (có pha thêm chất kích chồi như NV-101, Ribav-Extra, Epin, Zircon) rồi để trong 1 ngày hoặc ngâm trong nước nóng vài phút, sau đó cho nước lạnh vào và để trong 24 giờ.

  1. Chôn hạt sâu 0.5–1 cm vào đất ẩm rồi rải nhẹ đất lên. Duy trì nhiệt độ phòng phải 27°C.
  2. Tạo hiệu ứng nhà kính bằng cách che khay ươm lại bằng màng nhựa trong suốt. Hạt giống được gieo trồng đúng cách sẽ nảy mầm trong vòng 2 – 3 tuần.  Khi cây đã ra lá mới thì gỡ màng nilon ra.

Hạt gieo không có yêu cầu gắt gao về hỗn hợp đất trồng, có thể sinh trưởng và phát triển trong khoảng pH lớn kể cả đất mặn, độ pH từ 4 – 7. Ngoài ra hỗn hợp đất trồng nên bao gồm đất vườn, đất mùn lá và cát sông theo tỷ lệ 2:2:1. Sau khi nảy mầm, cây được trồng vào chậu có đường kính 5-7 cm, trong năm đầu tiên cần trồng lại 2 lần, những năm tiếp theo trồng lại 1 lần vào mùa xuân.

2. Giâm cành

  1. Cắt bỏ một cành thân gỗ non, ngâm vào dung dịch kích rễ.
  2. Trộn hỗn hợp cát và đất than bùn theo tỷ lệ bằng nhau rồi tưới nước làm ẩm cho đất.
  3. Bọc bầu ươm lại bằng màng nilon.

Hãy nhớ rằng độ ẩm quá mức trong đất có thể dẫn đến thối rữa hệ thống rễ. Ánh sáng mặt trời là cần thiết, nhưng tốt hơn hết là không nên tiếp xúc với tia nắng gắt.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

.
.