Sala có tên khoa học là Shorea Robusta, là một loài cây thuộc họ Dầu (Dipterocarpaceae) và có nguồn gốc ở vùng nhiệt đới như Ấn Độ. Đây là một loài cây thân gỗ rụng lá có kích thước lớn, có thể cao tới 30m, được ứng dụng trong xây dựng nhà cửa hoặc chế biến nguyên liệu, phẩm. Đây cũng là loài cây đức Phật Thích Ca đã niết bàn.

I. Đặc điểm hình thái & sinh trưởng

Cây sala là cây thân gỗ lớn có thể cao tới 40 m, rụng lá muộn, đường kính thân ngang ngực tới 2m. Sala là cây thân gỗ có nhựa thơm.

  • Thân cây thẳng đứng, thường có hình trụ, vỏ thân có màu xám đến nâu đỏ sậm, nứt toác và bong tróc.
  • Lá kèm có vảy, hình mũi mác, nhỏ, cuống lá dài 2 – 2.5 cm, có lông mu, hình trứng đến thuôn dài, gân giữa nổi rõ ở mặt dưới và dễ thấy ở mặt bên, có khoảng 12 cặp nổi rõ ở mặt trên.
  • Hoa nở vào đầu mùa hè, màu trắng nhạt, xuất hiện trên những gai dài phủ đầy lông tơ màu trắng. Có 5 thùy đài, xếp xen kẽ nhau, 3 thùy ngoài hình bầu dục, dài khoảng 8mm, 2 thùy trong hình mác, dài khoảng 6mm, phủ lông màu xám vàng; 5 cánh hoa màu đỏ, xếp thành hình chữ A, có 11 gân dọc, phủ nhung mao dính ở mặt ngoài; 30 nhị hoa, xếp thành hai vòng, bao phấn hình trứng, vách ngăn phụ có dạng sợi, dài khoảng 3mm; bầu nhụy 3 ngăn, có lông thưa, kiểu cột mảnh, nhụy 3 thùy.
  • Quả to ra 3 cánh dài và 2 cánh ngắn hoặc có chiều dài gần bằng nhau, cánh dài dài 8-10 cm, rộng khoảng 1.5 cm, có 10-14 gân dọc; cánh ngắn dài 3-5 cm, toàn bộ phủ lông ngắn. Thời kỳ ra hoa từ tháng 6 – 7 và thời kỳ ra quả từ tháng 12 đến tháng 1 năm sau.
Đặc-điểm-hình-thái-&-sinh-trưởng-của-cây-sala
Đặc-điểm-hình-thái-&-sinh-trưởng-của-cây-sala

Cây Sala rụng lá nhưng hiếm khi trụi lá hoàn toàn trừ những vùng đất khô hạn, nếu không lá chỉ rụng trong thời gian ngắn từ tháng 2 – 4. Tùy thuộc vào khí hậu địa phương, lá mới sẽ mọc vào tháng 4 và tất cả sẽ mọc lại vào tháng 5.

Truyền thiết về 2 cây sala

Có hai cây sala, tương truyền Đức Thích Ca Mâu Ni nhập niết bàn tại đó. Truyền thuyết kể rằng một ngày nọ, Đức Phật Thích Ca Mâu Ni đã 80 tuổi, ông đi xuống sông Shilaniyadi để tắm rồi lên bờ vào rừng xô thơm. Ngài trải cỏ và lá vào giữa hai cây lớn nhất, quay đầu về hướng bắc và hướng tây, tựa đầu vào tay phải và qua đời. Vì thế bức tượng Phật nằm ở Wat Pho là hình ảnh của Đức Thích Ca Mâu Ni đã viên tịch.

Thông tin thêm

Có 3 loài cây bản địa Ấn Độ được mệnh danh là cây linh thiêng của Phật giáo:

  • Một là cây Vô ưu (Saraca indica), nơi Đức Phật đản sinh ra.
  • Hai là cây Bồ đề (Ficus religiosa), hòa thượng Thái tử Tất Đạt Đa đã đắc đạo vô thượng.
  • Ba là cây bồ đề Sala, Đức Phật Thích Ca nhập Niết bàn giữa hai cây này ở Kushinara nên nó còn được gọi là cây Niết bàn.

II. Tác dụng & ý nghĩa của cây

1. Tác dụng

4 năm sau khi trồng, cây bắt đầu cho thu hoạch quả, vỏ quả rất dày nhưng có thể bóc bằng tay, bên trong có chứa nhiều nước màu trắng trong, cùi và “hạt” ngọt rất ngon. Hạt dùng để chiết xuất tinh dầu, trong hạt chứa khoảng 12-19% dầu. Có thể nói dầu sala là một trong những thành phần mỹ phẩm tốt nhất cho da khô, da nứt nẻ. Ngoài ra, dầu sala còn có đặc tính làm se, chữa lành vết thương, làm sạch, làm dịu, chống viêm, giữ ẩm và sát trùng. Thành phần bao gồm gần một nửa chất béo bão hòa (48 – 63%), phần còn lại là chất béo không bão hòa đơn (37 – 43%), trong khi chứa rất ít chất béo không bão hòa đa (từ 0 – 4%).

2. Ý nghĩa

Hướng-dẫn-trồng-&-chăm-sóc-cây-sala
Hướng-dẫn-trồng-&-chăm-sóc-cây-sala

II. Hướng dẫn trồng & chăm sóc cây

Trồng đất sâu, màu mỡ, ẩm và thoát nước tốt. Đào một hố có đường kính khoảng 60 cm, sâu 50 cm, bón lót bằng phân hữu cơ, nếu trông theo hàng thì các cây nên cách nhau 4 – 5m. Trong suốt thời gian sinh trưởng của cây thì cần giữ ẩm cho đất, xới đất và nhổ cỏ dại thường xuyên. Cây con cần được che bóng mát, việc cắt tỉa là không cần thiết.

III. Phương pháp nhân giống

Chủ yếu nhân giống bằng phương pháp gieo hạt, thu hoạch hạt từ cuối tháng 9 – 10. Quả nang có hình cầu, hơi lõm, màu nâu vàng là có thể thu hái, sau khi thu hoạch thì nên gieo ngay, những hạt không gieo có thể bảo quản trong cát nhưng tỷ lệ nảy mầm không cao, hạt sấy khô cũng khó nảy mầm.

Để gieo và ươm cây con, đào luống theo hàng cách hàng 20 – 30 cm, cây cách cây khoảng 10 cm. Mùa xuân năm sau có thể sẽ nảy mầm.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

.
.